خانه / 80-100 ترجمه خطبه ها شرح ابن میثم / ترجمه خطبه۹۵ابن میثم بحرانی (جور و ستم بنى امیه،مردم شناسی،آینده نگری)

ترجمه خطبه۹۵ابن میثم بحرانی (جور و ستم بنى امیه،مردم شناسی،آینده نگری)

(خطبه۹۸صبحی صالح)

 و من کلام له ( علیه ‏السلام ) یشیر فیه إلى ظلم بنی أمیه

 
وَ اللَّهِ لَا یَزَالُونَ- حَتَّى لَا یَدَعُوا لِلَّهِ مُحَرَّماً إِلَّا اسْتَحَلُّوهُ- وَ لَا عَقْداً إِلَّا حَلُّوهُ- وَ حَتَّى لَا یَبْقَى بَیْتُ مَدَرٍ وَ لَا وَبَرٍ- إِلَّا

دَخَلَهُ ظُلْمُهُمْ- وَ نَبَا بِهِ سُوءُ رَعْیِهِمْ وَ حَتَّى یَقُومَ الْبَاکِیَانِ یَبْکِیَانِ- بَاکٍ یَبْکِی لِدِینِهِ- وَ بَاکٍ یَبْکِی لِدُنْیَاهُ- وَ حَتَّى تَکُونَ

نُصْرَهُ أَحَدِکُمْ مِنْ أَحَدِهِمْ- کَنُصْرَهِ الْعَبْدِ مِنْ سَیِّدِهِ- إِذَا شَهِدَ أَطَاعَهُ- وَ إِذَا غَابَ اغْتَابَهُ- وَ حَتَّى یَکُونَ أَعْظَمَکُمْ فِیهَا

عَنَاءً أَحْسَنُکُمْ بِاللَّهِ ظَنّاً- فَإِنْ أَتَاکُمُ اللَّهُ بِعَافِیَهٍ فَاقْبَلُوا- وَ إِنِ ابْتُلِیتُمْ فَاصْبِرُوا- فَإِنَّ الْعَاقِبَهَ لِلْمُتَّقِینَ
لغات

بنابه المنزل: هنگامى که شخصى موافق ماندن در منزل نباشد.

عنا: رنج و تعب
ترجمه

 از سخنان آن حضرت (ع) است که در آن از جور و ستم بنى امیه خبر داده است:

«به خدا سوگند بنى امیه در ملک و سلطنت به اندازه ‏اى پایدار بمانند که هیچ حرامى از احکام الهى باقى نماند جز آن که حلالش نمایند و هیچ عهدى و پیمانى نباشد جز آن که شکسته و نادیده ‏اش بگیرند، ظلم و ستم آنها چنان فراگیر شود که هیچ خانه گلین و یا خیمه پشمین در روستا و صحرا باقى نماند جز آن که ظلم بنى امیه بدان وارد شود و بد رفتارى آنها و عمالشان مردم شهر و روستا و چادرنشینها را دربدر و آواره کند. (نتیجه این ستمگرى و بد رفتارى) مردم را بدودسته تقسیم کند که هر دو گروه گریان باشند. اهل دیانت براى دینشان، و اهل دنیا براى دنیاشان گریه کنند.

(مردم را چنان در شکنجه و سختى بگیرند که) یارى کردن از آنها مانند یارى کردن برده از اربابش باشد. (فرمانبردارى افراد، از عمال و کارگزاران بنى امیّه از روى ترس و ملاحظه کارى صورت گیرد) بهمین دلیل اگر حاضر باشند، مردم از آنها اطاعت نمایند. و اگر غایب باشند از آنها غیبت و بدگویى کنند.
در آن روزگار هر کس اعتقادش بخدا نیکوتر، رنج و گرفتاریش، بیشتر است پس اگر خدا عافیت و سلامتى داد سپاس گزارى کنید و اگر دچار بلا و محن شدید صابر و شکیبا باشید، زیرا که پایان کار پرهیزکاران نیک است»
شرح

در این کلام امام (ع) به ستمکارى بنى امیّه اشاره و سوگند یاد مى‏ کند که ظلم بنى امیّه استمرار مى‏ یابد. خبر در جمله امام (ع) که واژه ظلم بنى امیه بوده حذف شده است چون از محتواى کلام معلوم است که خبر چه کلمه ‏اى است.
براى ظلم و ستم بنى امیه حدودى را به شرح زیر بیان داشته است.

۱– حرامى از محرّمات الهى را باقى نمى‏ گذارند جز این که همه را حلال اعلام مى‏ کنند. بزرگترین حرام، ظلم و قتل نفس است و بنى امیّه در ارتکاب این دو عمل شهرت کامل داشته بنا بر این بقیّه محرّمات الهى بخوبى روشن است.
«استحلّوه» در کلام امام (ع) یعنى حرام را به کار مى‏ بستند و انجام مى‏ دادند درست مانند یک وظیفه مشروع و حلال، در انجام کار حرام گناه و حرجى براى خود قبول نداشتند.

۲- قوله علیه السلام: ان لا یدعو عقدا الّا حلّوه:
یعنى هیچ عقد و قراردادى از عقود اسلامى که نظام عالم بر مدار همین قوانین شرع و ضوابط آن دور مى‏ زند، نبود جز این که نادیده انگاشته و در زیر پا گذاشتند. «حلّوه» کنایه از منتفى‏ دانستن قواعد شرعى است که صریحا با آنها مخالفت کرده و در عمل نیز به آنها پایبندى نداشتند.

۳– هیچ خانه گلینى و یا چادر پشمینى نماند جز آن که ستم بنى امیه بدان وارد شود. این عبارت کنایه از دشمنى عمومى و ستمگرى آنها نسبت بتمام مردم شهرنشین و بادیه نشین مى ‏باشد.
قوله علیه السلام: نبابه سوء رعیهم:
یعنى بد رفتارى آنها نسبت بمردم موجب شده بود که خلق از آنها فاصله بگیرند و براى فرار از شرّشان ترک دیار کنند.
۴– مردم بدو دسته گریان که برخى بر دین خود و بعضى براى دنیاشان اشک بریزند.
۵– یارى دادن هر یک از شما هر یک از حکام بنى امیّه را بمانند یارى کردن برده از اربابش باشد. در این عبارت تشبیه کرده است مردم را ببرده و بنى امیّه را به ارباب جهت شباهت را چنین بیان کرده است، که هر گاه ارباب حاضر باشد فرمانش را ببرند و هرگاه غایب باشد از او بدگویى کنند. (چون اطاعت از اجبار و زور است نه از جهت ارادت و محبّت).
۶– بیشترین زجر ظلم را از دست بنى امیّه کسانى مى‏ کشند که حسن ظنّشان بخدا بیشتر باشد. دلیل این واقعیت این است، هر کس بخدا حسن ظن بیشترى داشته باشد از بنى امیّه فاصله بیشترى مى‏ گیرد و توکّلش بر خدا بیشتر مى‏ شود.
بدیهى است که نسبت به چنین کسى بدگمان گشته او را بیشتر بگزند و تعقیبش کنند. پس از دست آنها رنج بیشترى خواهد برد.
سپس مى ‏فرمایند: آن کس که عافیت بیشترى به او روى آورد بر این نعمت عافیت خدا را شاکر باشد. مقصود حضرت از این سخن آن است که: عافیت داشتن و بدور ماندن از شرور بنى امیّه براى بعضى از مردم ممکن مى‏ شود. و همچنین فردى که بعدالت قیام کند و از بلاى آنها وارهد. و آن را که به‏ بلاى بنى امیّه مبتلى شود، دستور صبر و شکیبایى بر ابتلائات آنها را توصیه مى‏ کند. و در زمینه صبر و شکیبایى، حسن عافیت را که لازمه تقوى و صبر است، بدانها وعده مى‏ دهد. زیرا خداوند مى ‏فرماید: تِلْکَ مِنْ أَنْباءِ الْغَیْبِ«».
ترجمه‏ شرح ‏نهج ‏البلاغه(ابن ‏میثم بحرانی)، ج ۲ ، صفحه‏ ى ۸۶۲-۸۶۰

بازدیدها: ۱۹

حتما ببینید

خطبه۲۱۸ترجمه شرح ابن میثم بحرانی

(خطبه۲۲۷صبحی صالح) و من دعاء له ( علیه‏ السلام ) یلجأ فیه إلى اللّه لیهدیه …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

code